{"id":404,"date":"2023-04-28T10:56:18","date_gmt":"2023-04-28T10:56:18","guid":{"rendered":"http:\/\/www.adwhajduk.pl\/www\/?p=404"},"modified":"2023-04-28T10:57:09","modified_gmt":"2023-04-28T10:57:09","slug":"wlasnosc-intelektualna-w-formule-1-czy-mozna-opatentowac-bolid","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.adwhajduk.pl\/www\/index.php\/2023\/04\/28\/wlasnosc-intelektualna-w-formule-1-czy-mozna-opatentowac-bolid\/","title":{"rendered":"W\u0141ASNO\u015a\u0106 INTELEKTUALNA W FORMULE 1. CZY MO\u017bNA OPATENTOWA\u0106 BOLID?"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-post\" data-elementor-id=\"404\" class=\"elementor elementor-404\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-36348d51 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"36348d51\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-18d0b2fe\" data-id=\"18d0b2fe\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-26b11300 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"26b11300\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>\/*! elementor - v3.8.1 - 13-11-2022 *\/\n.elementor-widget-text-editor.elementor-drop-cap-view-stacked .elementor-drop-cap{background-color:#818a91;color:#fff}.elementor-widget-text-editor.elementor-drop-cap-view-framed .elementor-drop-cap{color:#818a91;border:3px solid;background-color:transparent}.elementor-widget-text-editor:not(.elementor-drop-cap-view-default) .elementor-drop-cap{margin-top:8px}.elementor-widget-text-editor:not(.elementor-drop-cap-view-default) .elementor-drop-cap-letter{width:1em;height:1em}.elementor-widget-text-editor .elementor-drop-cap{float:left;text-align:center;line-height:1;font-size:50px}.elementor-widget-text-editor .elementor-drop-cap-letter{display:inline-block}<\/style>\t\t\t\t<!-- wp:paragraph -->\n<p>F1 \u2013 Kr\u00f3lowa Motosportu, w ramach kt\u00f3rej legion elitarnych in\u017cynier\u00f3w dostarcza dwudziestce najlepszych kierowc\u00f3w \u015bwiata nasycone najnowszymi technologiami bolidy. O zwyci\u0119stwie w wy\u015bcigu, a cz\u0119sto i o tytule mistrzowskim, decyduj\u0105 u\u0142amki sekund lub milimetry. Co za tym idzie ka\u017cda, nawet marginalna przewaga w rozwoju samochodu decydowa\u0107 mo\u017ce o wygranej, a w dalszej perspektywie \u2013 o zysku liczonym w milionach dolar\u00f3w. Praca pionu technicznego dotycz\u0105ca projektowania i\u00a0wprowadzania innowacji do konstrukcji bolidu, cho\u0107 pozostaj\u0105ca w cieniu sukces\u00f3w kierowc\u00f3w czy szef\u00f3w zespo\u0142\u00f3w, cz\u0119sto rozstrzyga o zwyci\u0119stwie i pora\u017cce.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>Intuicyjnie wydaje si\u0119 wi\u0119c, \u017ce w \u015bwiecie Formu\u0142y 1 \u2013 w sk\u0142ad kt\u00f3rego wchodz\u0105 przecie\u017c b\u0142yskotliwe umys\u0142y, wielkie pieni\u0105dze i nowatorskie rozwi\u0105zania techniczne &#8211; \u00a0ochrona patentowa powinna by\u0107 codzienno\u015bci\u0105.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>Przypomnijmy, \u017ce patent to prawo do wy\u0142\u0105cznego korzystania przez okre\u015blony czas, w spos\u00f3b zarobkowy &nbsp;z wynalazku, kt\u00f3ry jest nowy, posiada poziom wynalazczy i nadaje si\u0119 do przemys\u0142owego stosowania. Bez wchodzenia w szczeg\u00f3\u0142y wydaje si\u0119 zatem, \u017ce przynajmniej cz\u0119\u015b\u0107 rozwi\u0105za\u0144, kt\u00f3re w&nbsp;ostatnich dekadach decydowa\u0142y o pierwsze\u0144stwie zobaczenia flagi w szachownic\u0119 na mecie, powinna by\u0107 w ten spos\u00f3b chroniona. Tymczasem w przestrzeni medialnej nie s\u0142yszymy, by Ferrari, Mercedes czy Red Bull Racing uwik\u0142ane by\u0142y w wojn\u0119 na patenty, kt\u00f3rej celem by\u0142aby d\u0142ugofalowa dominacja jednego zespo\u0142u w \u015bwiecie motosportu.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>Przyczyn tego stanu rzeczy mo\u017cemy szuka\u0107 w regulacjach F\u00e9d\u00e9ration Internationale de l\u2019Automobile (FIA), a wi\u0119c organizacji stoj\u0105cej za F1, kt\u00f3re zakazuj\u0105 uzyskiwania przewagi jednej stajni nad innymi przy wykorzystaniu prawa patentowego. Motywy FIA s\u0105 oczywiste i trudno odm\u00f3wi\u0107 im zasadno\u015bci \u2013 Formu\u0142a 1 to sport, a w sporcie najwa\u017cniejsza jest rywalizacja. Je\u015bli jeden z zespo\u0142\u00f3w zaprojektuje rozwi\u0105zanie znacznie ulepszaj\u0105ce osi\u0105gi bolidu i poprawiaj\u0105ce szybko\u015b\u0107 (naturalnie na my\u015bl przychodzi sezon 2009, Brawn GP i\u00a0ich podw\u00f3jny dyfuzor), zapewniaj\u0105c tym samym przewag\u0119 nad reszt\u0105 rywali &#8211; blokuj\u0105c konkurencji dost\u0119p do tego typu technologii, to jakiekolwiek wsp\u00f3\u0142zawodnictwo staje si\u0119 mrzonk\u0105. Innymi s\u0142owy przepisy dostarczane przez FIA chroni\u0105 \u00a0F1 przed nud\u0105 i zabiciem sensu \u015bcigania.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>Zespo\u0142y Formu\u0142y 1 musz\u0105 wi\u0119c szuka\u0107 ochrony swoich innowacji za pomoc\u0105 innych instrument\u00f3w. Z&nbsp;pomoc\u0105 przychodz\u0105 im regulacje dotycz\u0105ce tajemnicy przedsi\u0119biorstwa (<em>trade secret<\/em>), rozumianej jako informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne lub inne informacje posiadaj\u0105ce warto\u015b\u0107 gospodarcz\u0105, kt\u00f3re dysponent chce zachowa\u0107 w poufno\u015bci, wobec czego podj\u0105\u0142 odpowiednie zabezpieczaj\u0105ce kroki &#8211; ich ujawnienie, wykorzystanie lub pozyskanie jest nielegalne. M\u00f3wi\u0105c pro\u015bciej \u2013 nie mo\u017cesz wej\u015b\u0107 w&nbsp;posiadanie know-how swojego rywala i wykorzysta\u0107 go przy projektowaniu czy rozwoju swojego bolidu.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>Zapewniona w ten spos\u00f3b ochrona daleka jest jednak od bezpiecze\u0144stwa, kt\u00f3re zapewnia patent. Dow\u00f3d? Nieustannie pojawiaj\u0105ce si\u0119 kontrowersje dotycz\u0105ce ujawniania informacji poufnych zespo\u0142\u00f3w przez pracownik\u00f3w po transferze do nowej ekipy. Inne przyk\u0142ady mo\u017cna mno\u017cy\u0107:<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>&#8211; \u201eSpygate\u201d z sezonu 2007, w kt\u00f3re uwik\u0142any by\u0142 McLaren, Ferrari i Renault,<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>&#8211; &nbsp;sezon 2022 i bolid nieprzypadkowo nazywany \u201eR\u00f3\u017cowym Mercedesem\u201d,<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>&#8211; \u00a0obecny sezon i podobny problem z \u201eZielonym Red Bullem\u201d Aston Martina.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>Co wi\u0119cej, regulacje FIA wprost wskazuj\u0105, \u017ce dopuszczalne jest stosowanie w rozwoju bolid\u00f3w tak zwanej odwrotnej in\u017cynierii \u00a0(<em>reverse engineering<\/em>) , o ile zesp\u00f3\u0142 wyka\u017ce, \u017ce samodzielnie zaprojektowa\u0142 samoch\u00f3d. Innymi s\u0142owy \u2013 mo\u017cesz na podstawie zdj\u0119\u0107 czy nagra\u0144 poszczeg\u00f3lnych element\u00f3w, wykonanych podczas wy\u015bcig\u00f3w lub trening\u00f3w, odtworzy\u0107 rozwi\u0105zanie stosowane przez konkurenta (na przyk\u0142ad konstrukcja przedniego skrzyd\u0142a). Nie mo\u017cesz naby\u0107 projektu rozwi\u0105zania konkurenta i\u00a0w\u00a0oparciu o ten projekt stworzy\u0107 w\u0142asnego elementu pojazdu.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>Przed zarzutami, \u017ce wykorzystano poufne informacje przeciwnika mo\u017cna wi\u0119c stosunkowo \u0142atwo si\u0119 obroni\u0107 podnosz\u0105c argument, \u017ce wykorzystano dozwolon\u0105 odwrotn\u0105 in\u017cynieri\u0119. Naruszenie wi\u0119c tajemnicy przedsi\u0119biorstwa jest w realiach F1 bardzo trudne do udowodnienia.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>Je\u015bli chodzi wi\u0119c o ochron\u0119 innowacyjno\u015bci, to mo\u017cemy \u015bmia\u0142o stwierdzi\u0107, ze ma ona w Formule 1 charakter dosy\u0107 pozorny. Taki stan rzeczy, chocia\u017c pewnie budz\u0105cy niezadowolenie zespo\u0142\u00f3w F1, jest jednak po\u017c\u0105dany z dw\u00f3ch powod\u00f3w. Po pierwsze \u2013 poprawa widowiska, popularno\u015bci sportu i poczucia rywalizacji tak\u017ce poza torem. Po drugie \u2013 rozw\u00f3j technologiczny. Coraz cz\u0119\u015bciej pojawiaj\u0105 si\u0119 informacje, \u017ce rozwi\u0105zania z Formu\u0142y 1 (chocia\u017cby zwi\u0105zane z hybrydowymi silnikami i systemami odzyskiwania energii) znajd\u0105 zastosowanie w innych samochodach sportowych, a nawet w\u00a0\u201etradycyjnych\u201d autach osobowych.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>W\u0142asno\u015b\u0107 intelektualna kwitnie natomiast w sektorze marketingu Formu\u0142y 1. Wygl\u0105d zewn\u0119trzny bolid\u00f3w lub ich cz\u0119\u015bci (na przyk\u0142ad lusterek bocznych) cz\u0119sto chroniony jest prawem z rejestracji wzoru przemys\u0142owego. Komercjalizacja designu samochodu pozwala zespo\u0142om na rozw\u00f3j merchandisu, w\u00a0tym modeli bolid\u00f3w czy zabawek.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>W ko\u0144cu sama Formula One Group ma w swoim portfolio ponad 80 zarejestrowanych znak\u00f3w towarowych. Oczywi\u015bcie zabezpieczane s\u0105 w ten spos\u00f3b nazwy zespo\u0142\u00f3w ( w tym brand \u201eScuderia Ferrari\u201d od ponad 50 lat), ale w ostatnich latach ci\u0119\u017car ochrony przesuwa si\u0119 w coraz bardziej abstrakcyjnym kierunku \u2013 pocz\u0105wszy od tor\u00f3w, przez kaski i inne akcesoria, a\u017c do \u201ecieszynek\u201d kierowc\u00f3w. \u201eShoey\u201d Daniela Ricciardo (celebrowanie uzyskania miejsca na podium przez picie szampana z buta) obj\u0119te jest prawem ochronnym na znak towarowy od 2017 roku w 25 krajach.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p>F1 jest wi\u0119c silnikiem nap\u0119dzaj\u0105cym innowacje w przemy\u015ble samochodowym, paradoksalnie jednak rola ta wi\u0105\u017ce si\u0119 z ograniczon\u0105 ochron\u0105 przez prawo w\u0142asno\u015bci intelektualnej. Zespo\u0142y nie mog\u0105 patentowa\u0107 swoich wynalazk\u00f3w, a tajemnica przedsi\u0119biorstwa zapewnia bezpiecze\u0144stwo tylko pozornie. Jako widzowie i kibice Formu\u0142y 1 mo\u017cemy jednak z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 stwierdzi\u0107, \u017ce to niska cena za jedyne w swoim rodzaju emocje, jakie oferuje nam Kr\u00f3lowa Motosportu.<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph -->\n<p><\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\n\n<!-- wp:paragraph {\"align\":\"right\"} -->\n<p class=\"has-text-align-right\">adwokat Jakub Hajduk<\/p>\n<!-- \/wp:paragraph -->\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>F1 \u2013 Kr\u00f3lowa Motosportu, w ramach kt\u00f3rej legion elitarnych in\u017cynier\u00f3w dostarcza dwudziestce najlepszych kierowc\u00f3w \u015bwiata nasycone najnowszymi technologiami bolidy. O zwyci\u0119stwie w wy\u015bcigu, a cz\u0119sto&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":405,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-404","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.adwhajduk.pl\/www\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/404","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.adwhajduk.pl\/www\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.adwhajduk.pl\/www\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.adwhajduk.pl\/www\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.adwhajduk.pl\/www\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=404"}],"version-history":[{"count":4,"href":"http:\/\/www.adwhajduk.pl\/www\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/404\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":409,"href":"http:\/\/www.adwhajduk.pl\/www\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/404\/revisions\/409"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.adwhajduk.pl\/www\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/405"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.adwhajduk.pl\/www\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=404"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.adwhajduk.pl\/www\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=404"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.adwhajduk.pl\/www\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=404"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}